home  > wie zijn wij?  > Geschiedenis

sitemap    links

Kerkgebouw aan de Katwijkerweg

Geschiedenis van de kerk van Rijnsburg

Onder het vignet van de Gereformeerde Kerk van Rijnsburg staat "Zoals een herder naar zijn kudde omziet" Ez. 34:12. We mogen constateren dat Hij dat al meer dan anderhalve eeuw doet. De naam van de kerk is in al die jaren hetzelfde gebleven, binnen de kerk is er veel gebeurd.
Het gaat te ver om een gedetailleerd overzicht te geven van alles wat er in al die jaren is gebeurd, laten we een poging doen om dit beknopt weer te geven. Om naar de oorsprong van deze kerk te gaan moeten we een heel eind terug in de geschiedenis, het jaar 1839. Het dan nog kleine dorpje Rijnsburg heeft ongeveer 1440 inwoners en de hoofdbron van inkomsten is groenteteelt. Om een betere prijs in de wacht te slepen worden de groenten in de kruiwagen geladen en in Wassenaar en Den Haag verkocht. Veel van de dorpelingen gaan zondags wel naar de kerk, maar van een echte christelijke levensstijl is beslist geen sprake.

Afscheiding
De Afscheiding of Weder-keer is in gang gezet en door het land heen volgen verschillende kerken het spoor van Ulrum. Zo ontstaat op 18 december 1839 de voorloper van de Gereformeerde Kerk van Rijnsburg. Een kleine groep van 20 belijdende leden staat aan de het begin van deze kerk. Uit de omtrek komen veel luisteraars en al gauw moet er gezocht worden naar een ruimte waar de kerkdiensten gehouden kunnen worden. In de Koestraat wordt een overdekte kolfbaan gekocht, die nadat de vergunning is afgegeven kan worden verbouwd tot kerkgebouw. Vanaf 1841 worden daar de kerkdiensten gehouden, in dat zelfde jaar krijgt de Christelijk Afgescheiden Gemeente van Rijnsburg, op eigen verzoek, van koning Willem II haar officiële status als kerk. In 1848 wordt ds. A.H. Wessels als eerste dominee bevestigd in Rijnsburg. In de volgende jaren groeit de gemeente gestaag. Dit komt ook doordat de classis heeft uitgesproken dat het werkterrein flink wordt uitgebreid, tot dat gebied behoren Den Haag, Warmond, een deel van Leiden, Lisse, Sassenheim, Hillegom, Voorhout en Noordwijk. In 1860 wordt het gebouw te klein en men besluit om dit af te breken en ter plekke een nieuw kerkgebouw te bouwen, deze doet dienst tot 1882. Wanneer ds. Wessels in 1880 met emeritaat gaat is de gemeente gestaag gegroeid naar 750 leden.

Rapenburg
Het kerkgebouw aan de Koestraat wordt alweer te klein en er wordt in 1882 aan het Rapenburg een nieuw gebouw neergezet voor de prijs van fl. 12.699,-. Het aantal zitplaatsen in dit gebouw wordt vele malen uitgebreid. Zo wordt er een uitbouw aangebracht en tot drie maal toe een gaanderij aan de muur "geplakt" totdat er geen muur meer over is. De gemeente is inmiddels gegroeid naar 2700 leden. In 1925 wordt besloten om een tweede predikant te beroepen om het werk in de grote gemeente voort te zetten. Mede daardoor blijft de gemeente groeien en in 1931 wordt er een houten noodkerk gebouwd aan de Voorhouterweg.

Vrijmaking
In de daarop volgende jaren woedt er een hevige storm in de kerk. Aan het einde van die storm geven 1 ouderling en 3 diakenen rekenschap van hun handelen in de Acte van Vrijmaking of Wederkeer. Dit heeft uiteindelijk tot gevolg dat op 22 april 1945 in de zaal Vliethof een eerste �vrijgemaakte� dienst wordt gehouden met als voorganger ds. A. Veldman uit Leiden. Twee kerkgebouwen worden ingeruild voor een zaal in Vliethof die gehuurd wordt voor fl. 25,- per week en de grote gemeente is afgeslankt tot 29 belijdende en 112 doopleden. Twee jaar later wordt er een perceel gekocht aan de Langevaart. Het gaat om twee woningen, schuren en een kas. Een deel daarvan wordt doorverkocht aan een gemeentelid, maar er blijft ruimte genoeg over voor een eventueel kerkgebouw. In 1947 wordt er weer een eigen predikant bevestigd.

Bloemversieringen
Rijnsburg staat inmiddels meer bekend om zijn bloemen dan om de groenteteelt zo'n honderd jaar geleden. De kerkenraad beslist dit jaar dat de kosten voor de jaarlijkse versiering van Schooldag door de kerk Rijnsburg wordt betaald. Dit is overigens nog steeds het geval. De plannen voor een eigen kerkgebouw blijven vertragen, mede doordat de grond is bestemd voor woningbouw en de bouwkosten veel hoger zijn dan in eerste instantie geraamd is. Uiteindelijk wordt er in 1951 het huidige kerkgebouw gebouwd. De gemeente groeit weer en men krijgt ook behoefte aan vergaderruimtes. In 1960 worden deze vergaderzalen in gebruik genomen. Vijf jaar later wordt er een kerkorgel gekocht. Het orgel is gebouwd door de fa. L. Verschueren uit Heythuysen. Op 5 mei 1965 wordt het orgel met orgelspel door Dirk Janszn. Zwart aan het publiek gepresenteerd.

Evangelisatie dichtbij en ver weg
Het werkterrein van de kerk van Rijnsburg is inmiddels verkleind tot Rijnsburg zelf, Noordwijk en een gedeelte van Voorhout. En in 1946 worden voor het eerst in de zomermaanden op zondag aparte diensten belegd in Noordwijk aan Zee. Het bezoekersaantal ligt dan tussen de 50 en 80. Dit wordt gedurende een aantal jaren volgehouden. Toen aan de samenwerking met de kerk van Zwolle, voor de zendingsarbeid op Soemba een einde was gekomen, kreeg de classis´s Gravenhage tegelijkertijd een verzoek vanuit Curaçao. In 1964 wordt het besluit genomen om als zendende kerk voor evangelie-verkondiging op Curaçao te gaan optreden. In 1965 wordt ds. K. Deddens als missionair dienaar des Woords bevestigt en reist daarna af naar Curaçao. Na ongeveer een jaar komt hij met het verzoek om een ondersteuning door een sociaal werkster en een jaar daarna om een extra zendeling. In die jaren ontstaat er een hechte band tussen Rijnsburg en gemeenten op Curaçao. Regelmatig reizen ambtsdragers af naar het tropische eiland om daar te overleggen met de zendelingen en de gemeenteleden. Maar ook komen de zendelingen regelmatig met verlof en bezoeken dan Rijnsburg voor overleg met de kerkenraad en gaan dan voor in de zondagse eredienst. Een aantal jaren geleden is het zendingswerk overgedragen aan de kerk van Dordrecht.

Kerkgebouw weer te klein
Door de groei, met name vanuit de synodale kerk, komt het ledenaantal in 1974 voor het eerst na de vrijmaking weer boven de 500. Rond die periode wordt de kerkzaal met ruim 120 zitplaatsen uitgebreid. Een ingrijpende verbouwing die echter noodzakelijk is gebleken. In 1982 wordt er voor het eerst gesproken over een tweede predikantsplaats. In dat zelfde jaar wordt ds. D.Grutter als predikant bevestigd. Hij is inmiddels met emeritaat en woonachtig in Deventer. Door allerlei redenen wordt de discussie over de tweede predikantsplaats steeds weer uitgesteld, echter in 1991 wordt deze wens omgezet in werkelijkheid: Ds. C. Bijl wordt als tweede predikant in Rijnsburg bevestigd. Hij is inmiddels met emeritaat, maar nog steeds woonachtig in Rijnsburg.
Doordat de gemeente gestaag blijft groeien is het wenselijk dat het aantal zalen van de kerk wordt uitgebreid, tegelijkertijd wordt het orgel grondig gerenoveerd en voorzien van een geheel nieuwe kast. Ook wordt er in die periode een tweede pastorie gebouwd achter het kerkgebouw. Een jaar of drie geleden is de groei van de gemeente gestopt. Vooral door vertrek van veel gemeenteleden naar de omliggende gemeenten Lisse en Oegstgeest, liep het ledenaantal zelf flink terug, het huidige ledenaantal is ongeveer 600. In 2004 kon gelukkig weer worden voorzien in de vacature van tweede predikant, ds. G. Treurniet, deze is in augustus 2004 bevestigd als dienaar des Woords. In dat jaar ontstond, vanwege het emeritaat van ds. D.Grutter wederom een vacature. Gelukkig is in deze vacature inmiddels voorzien, ds. R.Th.Pos, deze is in maart 2007 bevestigd als dienaar des Woords.